RAM tanlash — DDR4 yoki DDR5, 8, 16 yoki 32 GB?

Kompyuter sekinlashsa, ko’pchilik protsessor almashtirishni o’ylaydi. Aslida ko’p hollarda muammo operativ xotirada: brauzerda 20 ta oyna ochilgan, xotira to’lgan va tizim diskka murojaat qilib sekinlashadi. RAM tanlash arzon va tez yechim, lekin uni to’g’ri tanlash kerak, chunki noto’g’ri modul kompyuteringizga umuman o’rnatilmaydi. Dona katalogida 45 ta xotira moduli bor, 576 ming so’mdan 8,5 million so’mgacha.

Qancha xotira kerak

Hajm	Kimga
8 GB	brauzer, ofis, dars, video ko’rish
16 GB	o’yin, ko’p oynali ish, yengil montaj
32 GB	video montaj, 3D, virtual mashina
64 GB	professional montaj va render

2026-yilda 8 GB kirish darajasi, 16 GB esa amaldagi standart. Agar o’yin o’ynasangiz yoki bir vaqtda brauzer, Photoshop va messenjer ochiq turadigan bo’lsa, 16 GB dan boshlang. 32 GB faqat montaj va 3D bilan ishlaydiganlarga kerak, oddiy foydalanuvchi bu puldan foyda ko’rmaydi.

DDR4 yoki DDR5: tanlov sizda emas

Bu eng ko’p adashiladigan joy. DDR4 va DDR5 modullari bir-biriga fizik jihatdan o’rnatilmaydi, ularning kontaktlari boshqacha. Ya’ni siz DDR5 ni “tezroq” deb tanlay olmaysiz: sizga ona plataning slotiga mos turi kerak.

Shuning uchun tartib shunday bo’ladi:

1. Ona plata yoki noutbuk modelini aniqlang.
2. U DDR4 yoki DDR5 ni qo’llashini tekshiring.
3. Faqat shundan keyin hajm va chastota tanlang.

Eski kompyuterga DDR4 olish uyat emas. DDR5 yangi platformalarda tezroq, lekin DDR4 3200 MHz kundalik ishda sezilarli qolib ketmaydi va ancha arzon.

DIMM va SODIMM: stol yoki noutbuk

Ikkinchi eng ko’p uchraydigan xato. DIMM — uzun modul, stol kompyuteri uchun. SODIMM — qisqa modul, noutbuk uchun. Ular ham bir-biriga tushmaydi. Katalogda nom oxirida SODIMM yozilgan bo’lsa, u noutbuk uchun.

Diqqat: ko’p yangi noutbuklarda xotira plataga qotirilgan bo’ladi va umuman almashtirilmaydi. Modul olishdan oldin o’zingizdagi noutbukda bo’sh slot bor-yo’qligini bilib oling.

Chastota va dual channel

Chastota (MHz) xotiraning tezligi. DDR4 uchun amaldagi daraja 3200 MHz, DDR5 uchun 5600 MHz. Undan yuqorisi bor, lekin oddiy ishda farq kichik.

Dual channel esa chastotadan muhimroq. Ma’nosi oddiy: bitta 16 GB modul o’rniga ikkita 8 GB modul o’rnatilsa, xotira ikki kanalda ishlaydi va tezlik oshadi. Integratsiyalangan grafikada bu farq ayniqsa yaxshi seziladi. Shuning uchun katalogdagi “2x8GB” yoki “16*2” yozilgan to’plamlar tekinga emas.

Modullarning to’liq ro’yxati operativ xotira bo’limida. Qaysi turi mos kelishini qurilmangizning o’z tavsifidan aniqlaysiz: noutbuk bo’lsa noutbuklar bo’limida har bir modelning xotira turi va hajmi yozilgan.

Real narxlar (Dona, 2026-yil sentabr)

Narxlar 2026-yil 10-sentabr holatiga ko’ra ilova katalogidan olingan. Sotuvchi narxni istalgan vaqt o’zgartirishi mumkin, joriy narx va mavjudlik ilovada mahsulot sahifasida ko’rsatiladi.

• GMOG DDR4 8GB 3200MHz — stol kompyuteri uchun — 576 000 so’m. Eng arzon modul.
• Lexar DDR4 8GB 3200MHz — stol kompyuteri uchun — 619 200 so’m.
• Lexar DDR4 8GB 3200MHz SODIMM — noutbuk uchun — 633 600 so’m.
• GMOG DDR4 16GB 3200MHz — bitta modul, 16 GB — 1 008 000 so’m. Eng foydali variant.
• Kingston DDR4 16GB 3200MHz — bitta modul, brend — 1 195 200 so’m.
• Patriot DDR5 8GB 5600MHz — yangi platformalar uchun — 1 296 000 so’m.
• Kingston DDR4 16GB 3200MHz (2x8GB) RGB — dual channel to’plami — 1 987 200 so’m.
• Kingston DDR5 16GB 5600MHz SODIMM — noutbuk uchun DDR5 — 2 376 000 so’m.
• Lexar DDR5 32GB 5600MHz — montaj va 3D uchun — 4 363 200 so’m.

Efirda nimani so’rash kerak

RAM tashqi ko’rinishidan tanlanmaydi, lekin efirda ikkita narsa hal bo’ladi. Birinchisi, sotuvchi modulning yorlig’ini kameraga yaqin olib boradi va siz turini, chastotasini va kechikish raqamlarini o’z ko’zingiz bilan o’qiysiz, tavsifdagi qisqartmaga ishonib qolmaysiz. Ikkinchisi, sotuvchi o’z tajribasidan sizning ona plataga mos keladimi yoki yo’qligini aytadi. Efirga kirishdan oldin kompyuteringiz yoki ona plata modelini yozib qo’ying, chatda shu nomni tashlang.

Tez-tez so’raladigan savollar

Turli brendlarni birga qo’ysam bo’ladimi? Ko’pincha ishlaydi, lekin har doim emas: tizim ikkita modulni ko’rmasligi yoki past chastotaga tushib qolishi mumkin. Hajmi, turi va chastotasi bir xil ikkita modul olish eng ishonchli yo’l.

8 GB dan 16 GB ga o’tsam farqni sezamanmi? Ko’p oyna bilan ishlasangiz yoki o’yin o’ynasangiz, sezasiz. Faqat brauzer va ofis uchun 8 GB hali ham yetadi.

Chastota ona platadagidan yuqori bo’lsa nima bo’ladi? Modul ishlaydi, lekin ona plata qo’llagan tezlikka tushib qoladi. Ya’ni ortiqcha to’lagan pul bekorga ketadi.

Xotira modullarini jonli efirda ko’rish uchun Dona ilovasini yuklab oling.